'Nat' Nederland is blind voor droogte: drinkwater loopt gevaar

Op plaatsen waar nog geen sproeiverbod geldt, proberen boeren en tuinders hun gewassen in leven te houden door ze te beregenen. Afbeelding: AD/Eveline Van Elk

Nederland moet zich beter voorbereiden op meer extreem droge zomers zoals nu. Als we ons blind blijven staren op het voorkomen van overstromingen, komt de drinkwatervoorziening mogelijk in gevaar. Het waterbeleid moet volgens deskundigen op de schop.

Nederland is 'blind voor droogte', zegt onderzoeker Henny van Lanen van Wageningen Universiteit. "Als laaggelegen land met grote rivieren zijn we altijd bezig met het voorkomen van nat. Dat verklaart waarom we nu zo zijn verrast door de droogte. Het Nederlandse waterbeleid is zeer conservatief; de rest van Europa is al veel langer bezig zich te wapenen tegen droogte.'' 

Watervoorraden
Om te zorgen dat in de toekomst altijd water uit de kraan blijft komen, moeten meer watervoorraden worden aangelegd, zegt Koen Zuurbier van KWR, het onderzoeksinstituut van de drinkwaterbedrijven. "Genoeg drinkwater is nu nog geen probleem, maar dat kan veranderen als de Rijn en Maas minder water gaan aanvoeren. Dat zal in de toekomst vaker gaan gebeuren.'' 

Nederland zal steeds vaker te maken krijgen met langdurige droogtes, blijkt uit een studie die droogte-expert Niko Wanders van de Universiteit Utrecht met internationale wetenschappers dit voorjaar publiceerde in vakblad Nature. "Een droogte zoals deze komt nu eens in de veertig à vijftig jaar voor. Door de opwarming van de aarde wordt dat eens in de tien à twintig jaar'', zegt Wanders. Ook het nieuwste klimaatmodel van het KNMI voorspelt dat Nederland in de toekomst aanzienlijk droger wordt dan tot nu toe gedacht.

Stuwmeren
Polders en uiterwaarden die bij hoogwater in de winter fungeren als opvanggebieden, kunnen als permanente 'stuwmeren' worden ingericht, zegt Wanders. "Zodat we er in droge zomers water uit kunnen putten.''  Droogtedeskundigen pleiten ervoor het waterpeil in de bodem en het IJsselmeer - ons grootste zoetwaterreservoir - te verhogen. Wanders: "We houden het waterpeil traditioneel vrij laag. Als we het hoger hadden gehouden toen er nog genoeg water was, hadden we dat extra water nu kunnen gebruiken om de schade door de droogte te beperken.''

Natuurorganisaties pleitten vorige week in het AD al voor een verhoging van het waterpeil. Dat wordt kunstmatig laag  gehouden voor de landbouw, maar de natuur is gebaat bij een hogere waterstand. 

Door AD/Annemieke van Dongen