Nederlander is heer in auto, maar fietst zonder probleem met drank op

Bron © AD

Een snelheidscontrole. Afbeelding: ADN Beeldredactie

Nederlandse automobilisten houden zich beter aan de verkeersregels dan andere Europeanen. Met drank op achter het stuur vinden we een ‘no go’, net als sms’en en bellen. Dat blijkt uit een nieuw wereldwijd verkeersonderzoek.

Onder leiding van Belgisch verkeersinstituut Vias zijn afgelopen jaar 35.000 weggebruikers in 32 landen bevraagd over hun gedrag in de auto, op de motor, fiets en als voetganger. Daaronder een kleine duizend Nederlanders.

Wat blijkt? Eén op de elf Nederlanders (9,1 procent) zegt in de afgelopen maand met teveel drank op te hebben gereden. Dat is ruim 4 procentpunt onder het Europees gemiddelde. Onbetwiste koploper is België, waar bijna een kwart van de automobilisten met een glas teveel achter het stuur kroop. Frankrijk (22,3 procent) en Zwitserland (21,6 procent) completeren de top drie.

Is rijden met alcohol in ons land not done, de pakkans beoordelen we als laag. Slechts één op de tien automobilisten (10,3 procent) zegt het afgelopen jaar een blaastest te hebben gekregen. In andere Europese landen blijkt de politie beduidend actiever. Gemiddeld moest 18 procent blazen. In Polen en Servië bijna de helft.

Lees ook: Drankrijders harder aangepakt: lager promillage, hogere straffen

Zonder carkit bellen

ets-Behalve rijden met drank op, noemen Nederlandse automobilisten ook smartphonegebruik onacceptabel. Waar een kwart van de Europese automobilisten voorgaande maand heeft ge-sms‘t, geappt, ge-e-maild of een social media update heeft gedaan, is dat bij ons ‘slechts’ 18 procent. Zonder carkit bellen blijkt verder impopulair: maar één op de negen Nederlanders (11,6 procent) heeft in de maand voor het onderzoek met de hand gebeld in de auto. In héél Europa is dat 28,6 procent.

De veiligheidsgordel op de achterbank doen de meeste Nederlandse passagiers netjes om. In minder dan één op drie van de auto’s (27,2 procent) blijft deze ongebruikt. In de rest van Europa ligt dat percentage met 36,6 procent véél hoger.

Hard rijden

Minder braaf zijn onze chauffeurs waar het op te hard rijden aankomt. Ruim twee derde (67,9 procent) trapt op de snelweg regelmatig het gaspedaal te ver in. In de rest van Europa is dat 61,5 procent. Op provinciale wegen en in de bebouwde kom rijden we overigens maar ietsje vaker (twee procentpunt meer) harder dan elders. Voor te hard rijden ervaren Nederlanders de pakkans wél hoog. Ruim vier op de tien automobilisten noemt het waarschijnlijk op een gewone rit gecontroleerd te worden op te hard rijden door de politie. Dat percentage is enkele procentpunten meer dan het Europees gemiddelde.

Nederlander is heer in auto, maar fietst zonder probleem met drank op
Een vrouw appt op de fiets. Foto: Robin Utrecht

Gedragen we ons in de auto, dat geldt in veel mindere mate op de fiets. Ruim een kwart (26,2 procent) zegt de afgelopen maand met teveel drank achter de kiezen op de fiets te zijn gestapt. Véél meer dan het Europees gemiddelde (17,4 procent). Alleen in België (28 procent) en Denemarken (27,8 procent) - ook fietslanden - stappen meer fietsers beneveld op hun stalen ros.

Terwijl per 1 juli een appverbod met boete van 95 euro gaat gelden, zegt bijna een kwart van de Nederlandse fietsers de afgelopen tijd te hebben geappt of op de smartphone te hebben gekeken. Ook dat is veel meer dan elders (18,9 procent) in Europa. Circa negen op de tien fietsers zet geen helm op, in de EU doet gemiddeld zeven op de tien dat.

Hogere pakkans

Idee van de deze week in Brussel gepresenteerde E-Survey of Road Users’ Attitude (ESRA) is om landen te kunnen vergelijken op basis van verkeersgewoonten en wetgeving. ,,Dankzij deze studie kunnen we bijvoorbeeld zien hoe een hogere pakkans gevolg heeft voor het aantal mensen dat met alcohol zegt te gaan rijden”, stelt Stef Willems van het Belgische Vias Institute onder wiens vleugels de studie is uitgevoerd.

Het is de tweede editie van het onderzoek, de eerste verscheen in 2015. In totaal 32 landen doen mee, waarvan 20 in Europa en 12 elders, waaronder de VS, Canada, India, Japan, Nigeria en Egypte. In Nederland is de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) partner.

In eigen land constateert Vias een veel te tolerante houding tegenover drinken met één of meerdere glazen te veel op. ,,In België is er nog veel werk te verzetten.” Dat wil niet zeggen dat de bekende, uit België afkomstige BOB-campagne niet heeft gewerkt. ,,De vraag is wat de uitkomsten zouden zijn zonder die Bob-campagne, die bij ons al een kleine kwarteeuw loopt.”

Nederlander is heer in auto, maar fietst zonder probleem met drank op
Een man appt achter het stuur. Niet acceptabel vindt een grote meerderheid van de Nederlanders. Foto: AD

VVN niet verbaasd

Veilig Verkeer Nederland (VVN) is niet verbaasd over de uitkomsten. ,,Ondanks dat het aantal verkeersdoden sinds enkele jaren weer stijgt, blijft Nederland een zeer verkeersveilig land”, zegt woordvoerder Rob Stomphorst. ,,Door preventiemaatregelen en campagnes weten automobilisten goed wat de regels zijn en vinden ze die belangrijk.”

Dat fietsers sneller met drank opstappen of appen, verrast VVN evenmin. ,,Het besef dat je als fietser kwetsbaar bent, is wellicht minder groot.” De verkeersveiligheidsorganisatie noemt het goed dat per 1 juli een appverbod op de fiets gaat gelden, maar wijst ook op de eigen verantwoordelijkheid. ,,Jaarlijks komen veel fietsers om in het verkeer. Het is een balansvoertuig, je bent kwetsbaar met te veel drank op of als je niet goed oplet.”

Nederlander is heer in auto, maar fietst zonder probleem met drank op
Belgen stappen gemakkelijk met teveel alcohol op achter het stuur. Nederlanders doen dat veel minder. Foto: ESRA

Door David Bremmer