Deel twee pleidooi verdediging Jos Brech: er is geen sprake van misbruik van Nicky Verstappen

Advocaat van Jos Brech, Gerald Roethof  Afbeelding: ANP

De verdediging van Jos Brech (59) heeft vrijdagochtend het pleidooi hervat in het hoger beroep tegen Jos Brech. Het sporenbeeld kan niet leiden tot de conclusie dat er sprake is van seksueel misbruik van Nicky Verstappen, het ontbreken van een doodsoorzaak niet tot de conclusie doodslag.

Is er wel sprake van een misdrijf? Het Openbaar Ministerie (OM) trekt „te harde conclusies” uit de bevindingen van deskundigen. Voldoende objectief bewijs voor misbruik en doodslag ontbreekt, stellen de advocaten Gerald Roethof en Judith Brassé. Er zijn volgens hen te veel twijfels. „En bij twijfel spreekt men vrij. Ik gun de nabestaanden gerechtigheid. Dat houdt niet in dat in deze zaak met wankele bewijsconstructie, iemand kan worden veroordeeld. Er is feit voor feit geen wettig en overtuigend bewijs. Het enige dat we hebben, is het sympathieke verhaal” van het OM zegt Roethof.

Lees ook: ‘De persoon die Nicky heeft ontmoet, is de dader en dat is Jos Brech’

20 jaar cel

Maandag eiste justitie in hoger beroep twintig jaar cel tegen de man uit Simpelveld voor het ontvoeren, misbruiken en doden van Nicky Verstappen (11) in 1998. Volgens het OM heeft Brech Nicky voor zijn dood misbruikt en is de dood het gevolg van verstikking. „Er laat zich geen scenario bedenken waarin de doodslag geheel los staat van het seksueel misbruik en de ontvoering door verdachte.” De verdediging bestrijdt dat, hun visie staat lijnrecht tegenover die van justitie. „Is er wel sprake van seksueel misbruik? Als er geen doodsoorzaak bekend is, is er dan wel sprake van doodslag?” De advocaten betogen van niet.

Volg onderaan dit artikel ons live-verslag

Misbruik

De rechtbank veroordeelde Brech vorig jaar tot 12,5 jaar cel voor ontvoering en misbruik van Nicky met de dood tot gevolg en bezit van kinderporno. De rechtbank stelde dat de omstandigheden waaronder Nicky is gevonden een onschuldige verklaring voor de letsels minder waarschijnlijk maken. Een redenering die de verdediging niet vindt te volgen, zegt advocate Judith Brassé. Er is immers geen sperma gevonden en geen enkele deskundige durft met zekerheid te zeggen dat er sprake is geweest van penetratie. De rechtbank stapte over die twijfels heen door te wijzen op de bevindingen van de twee pathologen die Nicky met eigen ogen hebben gezien in combinatie met de kleding die binnenste buiten en achterste voren zat en het beeld van de DNA-sporen van Brech dat niet past bij een onschuldig oppervlakkig contact. De verdediging vindt evenwel dat de bevindingen van de pathologen niet als bewijs kunnen worden gezien voor seksueel misbruik, omdat het een interpretatie betreft en geraadpleegde deskundigen daarna andere conclusies trokken. De ontwikkelingen hebben niet stilgestaan, wat in 1998 nog aanwijzingen waren voor seksueel misbruik, zijn dat nu niet meer, zegt Brassé. Ze verwijt het OM cherrypicking: het selectief aanhalen van bevindingen die passen bij de verdenkingen. De familie van Nicky verlaat bij het bespreken van de confronterende details de rechtszaal.

Gewijzigde inzichten

Brassé loopt de bevindingen van de deskundigen na en haalt dan forensisch arts Bilo aan: eerst kijken naar letsel, dan pas kijken naar de oorzaak. De kleine verwondingen die de pathologen beschreven maar deskundigen niet kunnen zien op de foto’s uit 1998, kunnen ook zijn ontstaan door krabben, krassen, stevig afvegen of harde ontlasting. „De gewijzigde wetenschappelijke inzichten maken dat we er niet van uit mogen gaan dat er sprake is van letsels, laat staan dat er sprake is van penetratie.” Roethof vult aan: „wijsheid komt met de jaren. Wetenschap ontwikkelt zich. Soms zijn oude inzichten verouderd.”

Doodslag

Het OM stelt dat er sprake is van verstikking, zonder dat daarvoor bewijs is, zegt de verdediging. Het is door het uitsluiten van allerlei andere oorzaken, de enige overgebleven mogelijkheid, omdat verstikking geen sporen hoeft achter te laten. De verdediging draait de redenering om: „het ontbreken van doodsoorzaken is niet wijzend voor een andere. Het kan niet als bewijsmiddel gelden.” Net zo min als een onnatuurlijke doodsoorzaak is bewezen, is een natuurlijke dood uitgesloten, stelt de verdediging. Jongens van elf gaan niet zomaar dood, zegt justitie. Toch kan dat gebeuren, zegt Roethof verwijzend naar een jongen van veertien uit Lanaken die bij de bushalte in elkaar zakte en overleed. Brassé haalt aan dat bij Nicky onvoldoende uitputtend onderzoek is gedaan naar de doodsoorzaak, er zijn bijvoorbeeld geen scans gemaakt. Onderkoeling, overlijden door astma of epilepsie kan niet worden uitgesloten, citeert Brassé een patholoog.

Weglopen

Voor de verdenking van vrijheidsberoving is volgens de verdediging evenmin bewijs, Als misbruik niet kan worden aangetoond, kan ook daar geen sprake van zijn. De verdediging haalt het wegloopscenario aan. Toen zijn vermissing op maandagochtend 10 augustus werd opgemerkt, ging en velen op het kamp er vanuit dat hij was weggelopen. Hoewel bekend was dat Nicky een bang jongetje, heeft hij na een ruzie met vriendjes de avond tevoren wel gezegd „ik denk dat ik morgenvroeg wegloop”, zo verklaart een tentgenootje. „Hoe moet een onbekende Nicky hebben meegenomen van het tentenkamp zonder gezien te worden? Hoe zou Brech hem hebben meegenomen? Waar zou hij hem hebben ondergebracht?” Allemaal vragen die niet beantwoord worden, stelt de verdediging vast.

Kampoudste

De advocaten wijzen ook op de serieuze verdenking richting kampoudste Joos Barten, eerder veroordeeld voor zedenfeiten met jongetjes op school in Heibloem. Hij liep al vroeg rond over het kamp, heeft zelf verklaard nog bij de tent van Nicky te zijn geweest, vertrok al voor acht uur ‘s morgens met de auto naar Heibloem voor een begrafenis die pas om elf uur begon, en zei bij terugkeer ‘is Nicky nog steeds weg’. Hoe kon hij dat weten? Als er sprake is geweest van vrijheidsberoving, dan is Barten de nummer 1 kandidaat, zegt Roethof. Het ontbreken van DNA-sporen van Barten - wiens lichaam later nog is opgegraven voor een DNA-vergelijking - zegt niets, volgens Roethof. Barten was 80 jaar oud en „het is bekend dat ouderen minder makkelijk DNA-sporen achterlaten”.

Ongeloofwaardig

De rechtbank schoof vorig jaar het verhaal waarmee Brech bij aanvang van de inhoudelijke behandeling kwam dat Nicky al dood was toen hij hem vond tijdens een fietstocht over de Brunssummerheide, als ongeloofwaardig terzijde. In hoger beroep stellen de aanklagers dat Brech liegt. Zijn demonstratie rollend voor het hof hoe hij Nicky vond en bij de heup omdraaide, is volgens de advocaten-generaal niet meer dan een toneelstukje. Gerald Roethof vindt het niet terecht dat Brechs verklaring als ongeloofwaardig wordt bestempeld. Het is niet aan Brech om zijn onschuld aan te tonen, maar aan het OM om zijn schuld aan te bewijzen. Dat bewijs ontbreekt, stelde Roethof woensdag.

Ketchup

De advocaten vinden dat het DNA van Brech moet worden uitgesloten als bewijs. Dat is volgens hen onrechtmatig verkregen omdat het is verkregen van spullen van Brech toen zijn zus aangifte had gedaan van vermissing en vervolgens is vergeleken met DNA dat op Nicky is gevonden. DNA is de kurk waar de zaak op drijft, maar wat zegt dat DNA? Niet zo veel als niet gezegd kan worden hóe het op de kleding van Nicky terecht is gekomen, betoogde Roethof woensdag. Het kan zich hebben verspreid of vermeerderd bij vervoer van het lichaam, de wijze van uittreken en bewaren van de kleding. Hij toonde een eigen gemaakt filmpje van een rollenspel met ketchup als DNA, dat die lezing kracht bij moest zetten.

Door Claire van Dyck

Toegang tot alle Plus-artikelen?

Dagelijks worden meer dan 100 Plus-artikelen gepubliceerd door de verslaggevers van De Limburger. Steun de regionale journalistiek en word digitaal abonnee vanaf 1,04 per week.

Profiteer nu

Gemeenteberichten