Nederland en Duitsland lijnrecht tegenover elkaar in Oekraïne-crisis

Annalena Baerbock en Wopke Hoekstra in Berlijn.  Afbeelding: ANP / AFP

Bij zijn eerste bezoek als minister van Buitenlandse Zaken in Berlijn benadrukte Wopke Hoekstra de ’grote eensgezindheid’. Maar inzake de Oekraïne-crisis denkt Den Haag fundamenteel anders dan Duitsland. Het kabinet overweegt ’defensieve wapens’ te leveren, terwijl onze oosterburen alleen enkele duizenden helmpjes sturen.

„Wij lijken qua wereldbeeld erg op elkaar”, sprak Hoekstra (CDA), die vroeger in Berlijn werkte, tegen zijn collega Annalena Baerbock. De voorzitter van De Groenen zei: „We delen dezelfde waarden.” Maar met betrekking tot de Russische dreiging zijn de voorzichtige Duitsers met een ’Alleingang’ bezig. „Geopolitiek en qua defensie is er beperkte eenheid”, gaf Hoekstra toe. En: „De neuzen bij de NAVO moeten naar elkaar wijzen.”

Wapens

Berlijn verbiedt bijvoorbeeld de Britten om militair materieel over Duitsland te vliegen. En het leveren van Duitse geweren via NAVO-partners Finland en Estland wijzen ze ook af. Welke wapens Nederland aan Kiev wil sturen blijft onbekend: „We gaan snel in kaart brengen wat we hebben en wat we kunnen sturen”, aldus Hoekstra.

De kersverse bewindsman op Buitenlandse Zaken was niet op de hoogte dat er al NAVO-soldaten in Oekraïne aanwezig zijn, iets waar Moskou zich in hoge mate aan stoort. Oekraïense media schatten dat er momenteel zo’n duizend militaire adviseurs/trainers aanwezig zijn uit diverse NAVO-landen. Bij militaire oefeningen van Oekraïne zijn dat er vaak meer. Volgens de plaatselijke wet mogen dan tot 4000 NAVO-soldaten aanwezig zijn. De NAVO stelt dat het daarbij dan niet om gevechtsklare troepen gaat, maar bijvoorbeeld om instructeurs.

Russisch gas

De grote afhankelijkheid van Europa en Nederland van Russisch gas is fout, zo gaf Hoekstra toe. „We moeten eerlijk zijn en onafhankelijker worden, maar dat zal de komende weken en maanden niet veranderen.” Nederland en Duitsland tekenden in 2005 voor gaspijpleiding Nord Stream en zijn via Shell en Duitse bedrijven betrokken bij de bouw van een tweede buizenproject door de Oostzee. „Alle opties qua sancties komen op tafel”, zegt Hoekstra nu. Hij sluit niet uit dat de blokkade van het miljardenproject Nord Stream II daar ook bij hoort.

Door Rob Savelberg

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & Nieuwsapp. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word abonnee