Van nul tot nu Parkstad: In Landgraaf markeert ‘An der Blauwe Poal’ de grens tussen Oostenrijk en Nederland

Links de ‘Nederlandse’ kant van de grenssteen, rechts de ‘Oostenrijkse’. © Martin van der Weerden

Landgraaf -

In de rubriek Van Nul tot Nu gaat Martin van der Weerden in op de veelzijdige historie van deze regio. Ditmaal over een eeuwenoude grenspaal in het Landgraafse Abdissenbosch, die nog steeds markeert waar ooit de grens lag tussen het keizerlijke Oostenrijk en de Nederlandse Republiek.

Martin van der Weerden

De naam ‘An der Blauwe Poal’ verwijst naar de eeuwenoude grenspaal, tegenwoordig enigszins verscholen gelegen in een plantsoen tussen het Jagerspad en de Reeweg. De grenspaal is gemaakt van Namense steen, ook wel blauwsteen genaamd. Van de blauwe floers is door de eeuwenlange inwerking van weer en wind niets meer over; de steen op leeftijd is gewoon grijs geworden. Maar de Hollandse Leeuw en de Oostenrijkse tweehoofdige adelaar zijn aan weerszijden nog goed te zien.

Gedoe met grenzen

Met de Vrede van Münster (1648) kwam een eind aan de Europese godsdienstoorlogen. Alleen over hoe de grens tussen het Spanje en de Nederlandse Republiek in Zuid-Limburg moest verlopen, werd men het niet eens. Na 13 jaar onderhandelen leek de landkaart van onze regio wel een schaakbord. Als je vanuit Heerlen op bezoek wilde bij familie in Waubach moest je drie landsgrenzen over. Heerlen was namelijk Staats (Hollands), Schaesberg Spaans, Nieuwenhagen Hollands en Waubach van de abdissen van Thorn, maar feitelijk onder Spaanse invloed. De Spaanse gebieden werden in de 18de eeuw via overerving Oostenrijks. Dat mag niet onderschat worden, want Oostenrijk was in die tijd een grootmacht. Milaan, Boedapest, Praag en Brussel waren in die tijd Oostenrijkse provinciehoofdsteden.

Vergetelheid

De grenspaal in Abdissenbosch verloor in 1795 zijn betekenis toen geheel Limburg ingelijfd werd bij Frankrijk en in 1814 onderdeel werd van het Koninkrijk der Nederlanden. De grenssteen heeft in de 19de eeuw nog gediend als voetstuk van een veldkruis. Daarna is de steen enigszins in de vergetelheid geraakt. Maar in de reportageserie van Omroep Landgraaf die binnenkort verschijnt naar aanleiding van 40 jaar Landgraaf’ krijgt de steen weer een plekje.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & Nieuwsapp. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word abonnee

Meest gelezen

Van onze partners

Heerlen

Gemeenteberichten