Kamer en kabinet gunnen NS exclusieve recht om op hoofdrailnetwerk te rijden

© De Telegraaf

Ondanks de aanhoudende chaos bij de Nederlandse Spoorwegen zien het kabinet en een ruime meerderheid van de Tweede Kamer niets in plannen om andere vervoerders op het hoofdrailnetwerk te laten rijden.

Redactie

Staatssecretaris Vivianne Heijnen (Spoor) zegt het exclusieve recht gewoon aan NS te gaan gunnen, zelfs na waarschuwingen over juridische risico’s en snoeiharde kritiek vanuit Brussel. Ze krijgt daarbij rugdekking van het parlement.

Hoe de toekomst van het Nederlandse spoor er voor de komende jaren voor de treinreizigers uit gaat zien, blijft evenwel nog ongewis. Anders vervoerders willen vanaf 2025 namelijk ook diensten aanbieden op het hoofdspoornet, dat nu nog alleen door NS mag worden gebruikt. Met rechtszaken proberen bedrijven als Arriva, Transdev (Connexxion), Keolis, Qbuzz en EBS toegang te krijgen tot dat hoofdrailnetwerk. Een bodemprocedure loopt daarvoor nog bij de rechtbank, de uitspraak wordt pas volgend jaar verwacht. Daarom is vorige week ook nog een nieuw kort geding aangekondigd.

Een flinke steun in de rug voor die regionaal vervoerders is een brief van de Eurocommissaris voor Transport Adina Vălean. Zij waarschuwt de Nederlandse staatssecretaris Heijnen in een officiële brief en heeft ‘grote zorgen’ over de rechtmatigheid van het Haagse voornemen om NS opnieuw -zonder marktanalyse- het spoor te gunnen. Ze dreigt met een juridische procedure als Nederland de koers niet wijzigt.

Marktanalyse

Heijnen houdt de Tweede Kamer dinsdag voor dat zij van oordeel blijft dat ze opnieuw exclusief met de NS in zee kan gaan. „Die onderhandse gunning, die komt er”, zegt ze. Mogelijk volgt er voor de vorm nog wel een ‘marktanalyse’, zoals Brussel graag wil. Zo kan onderzocht worden of andere bedrijven ook de diensten kunnen aanbieden. Volgt die analyse niet, zal de Europese Commissie inderdaad een procedure tegen Nederland starten, erkende Heijnen na vragen. „Daar zitten ook risico’s aan”, zei de staatssecretaris. Ze wees onder andere op hoge schadevergoedingen. Maar volgens de staatssecretaris staat zo’n analyse niet in de weg om alsnog NS een -vrijwel ongewijzigde- concessie onderhands te gunnen.

Heijnen krijgt daarbij steun vanuit de coalitie en oppositie. CDA-Kamerlid Harry van der Molen wil ‘geen verdere liberalisering op het spoornet’, zei hij. Ook CU-Kamerlid Stieneke van der Graaf steunt de onderhandse gunning en wil juist meer invloed van de staatssecretaris op NS. Zo zou de staatssecretaris de tarieven voor kaartjes moeten bepalen, in plaats van NS.

Zorgelijk

Alleen de VVD sputtert tegen. Kamerlid Fahid Minhas noemt het nog altijd ‘zorgelijk’ dat de reizigers ‘letterlijk en figuurlijk in de kou moeten wachten’. Net als andere Kamerleden uitte hij opnieuw kritiek op de bedrijfsvoering van NS. Minhas wil meer regie van Heijnen. „Waar was de staatssecretaris al die tijd? De Staat is niet alleen aandeelhouder van NS, maar vooral stelselverantwoordelijke.” Ook plaatste hij vraagtekens bij het voornemen van Heijnen om weer exclusief met de NS in zee te gaan vanwege de chaos. „Het feit dat de NS denkt dat de problemen ergens in 2027 opgelost kunnen worden, moet ons dwingen om na te denken over de concessie voor het hoofdrailnet die de staatssecretaris in praktisch ongewijzigde vorm wil gunnen aan de NS.”

Lees ook: Nachttreinen Arriva rijden vanaf 16 december op Schiphol voor vaste prijs van 10 euro, ov-chipkaart niet geldig

Oppositiepartijen GL, PvdA en SP steunen Heijnen juist in haar voornemen om opnieuw met NS in zee te gaan. PvdA’er Habtamu de Hoop wil wel dat de prijzen voor kaartjes naar beneden gaan. De staatssecretaris wil daar echter niet aan: het is aan NS om de tarieven te bepalen, zo antwoordde ze. SP-Kamerlid Mahir Alkaya vroeg de staatssecretaris helemaal geen marktanalyse uit laten uitvoeren. Hij roept de staatssecretaris op ‘niet te zwichten’ voor Brussel en desnoods tegen ingrepen van de Europese Commissie te gaan procederen.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & Nieuwsapp. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word abonnee

Gerelateerde berichten

Ander Nieuws